POMNIKI W MOJEJ MIEJSCOWOŚCI

 

      Uczniowie naszej szkoły wzięli udział w konkursie fotograficznym organizowanym przez Archiwum Państwowe i IPN oddział w Rzeszowie pt. „Pomniki w mojej miejscowości” , którego celem jest ukazanie miejsc Pamięci Narodowej naszej okolicy.
Uczestnictwo uczniów w konkursie jest też okazją do przekazania Instytutowi informacji o działaniach naszego środowiska dla upamiętnienia historii Polski.
Prace konkursowe przygotowali uczniowie szkoły podstawowej i gimnazjum:
Klaudia Jamrozik, Emilia Warchoł, Dominika Winiarska, Bartosz Zięzio.

KOPIEC GRUNWALDZKI

      Hucisko Jawornickie jest wsią, która leży w województwie podkarpackim, na terenie gminy Jawornik Polski. Założono ją prawdopodobnie w wieku XVI.
Stanisław Niemczycki na przełomie XIX i XX wieku był właścicielem dóbr wsi. Mieszkał on w dworku wraz ze swoją żoną Janiną i córką. Byli to ludzie wykształceni. Osoby starsze wspominające lata, w których rodzina Niemczyckich ich uczyła, mówią o tych ludziach same dobre rzeczy. Zawsze byli mili, pomagali każdemu, kto tego potrzebował. Byli ludźmi szczerymi, pomocnymi i honorowymi. Rodzina Niemczyckich została zapamiętana przez mieszkańców jako ludzie o wielkim sercu, otwartym dla każdego. Nie było osoby, która powiedziałaby na ich temat coś złego.
W 1910 roku Pan Stanisław postanowił usypać kopiec na cześć 500 rocznicy Bitwy pod Grunwaldem. Mieszkańcy, dowiadując się o planach pana Niemczyckiego, bez wahania postanowili pomóc w usypywaniu kopca. Każdy przynosił ziemię w różnych glinianych dzbanach, a nawet w rękach. Każdy dawał od siebie przynajmniej jedną małą grudkę. W ten sposób, w niedługim czasie powstał kopiec, na szczycie którego położono wielki kamień z tablicą, na której widnieje napis „ KOPIEC GRUNWALDZKI  usypany w 500 rocznicę BITWY POD GRUNWALDEM”. Po czasie twór mieszkańców jak i pana Stanisława obrósł trawą i niewielkimi kwiatami, co dodawało mu jeszcze więcej uroku. Niektórzy mieszkańcy twierdzą, że kopiec mógł zostać stworzony wcześniej, że przez kogoś innego, jednak są to opinie pojedynczych osób. Znaczna większość mówi, że to, co opisane jest w księgach parafialnych jest prawdą.

Obecnie, obok kopca znajduje się cmentarz. Ludzie idąc na groby zmarłych zapalają świeczki również przy nim. Każdy pamięta o walce Polaków w Bitwie pod Grunwaldem i wszyscy jednogłośnie mówią, że pomysł Pana Niemczyckiego świadczy o jego głębokim patriotyźmie

Źródła: 

Księgi parafialne, Hucisko Jawornickie
Rozmowa z mieszkanką Huciska Jawornickiego, panią Marią Gwizdałą

 

TABLICA PAMIĄTKOWA POŚWIĘCONA NAUCZYCIELOM TAJNEGO NAUCZANIA W MANASTERZU

 

Dnia 15 października 2005 r. w Zespole Szkół i Placówek nr 2 ( obecnie Zespole Szkól i Placówek) została odsłonięta Tablica Pamiątkowa poświęcona nauczycielom prowadzącym tajne nauczanie w latach 1939-1944 w Manasterzu i okolicy.

Przesłaniem uroczystości odsłonięcia tablicy były słowa Jana Pawła II: „ Świadomość własnej przeszłości pomaga nam włączyć się w długi szereg pokoleń, by przekazać następnym wspólne dobro    – Ojczyznę”.

Odsłonięcie tablicy było inicjatywą nauczyciela historii tutejszej szkoły, który poprzedził je okresem starań i żmudnej pracy nad zgromadzeniem dokumentów i źródeł potwierdzających działalność nauczycieli w czasie okupacji. Działania te w dużej mierze prowadziły emerytowane nauczycielki z Manasterza.

W uroczystości z tej okazji wzięli udział przedstawiciele władz gminnych, powiatowych oraz byli uczniowie tajnego nauczania oraz przedstawiciele rodzin nauczycieli, których nazwiska wymienione są na tablicy pamiątkowej. Odsłonięcia tablicy dokonał Wójt Gminy Jawornik Polski i Przewodniczący Rady Gminy, a poświęcenia obecni Księża.

„Wspaniała lekcja historii”- tak można określić wydarzenie z 15 października 2005 r.

 

Bibliografia:

Kronika Zespołu Szkół i Placówek w Manasterzu.

 

TABLICA PAMIĄTKOWA I DĄB

DLA UHONOROWANIA PAMIĘCI MAJORA PAWŁA GDULI

         W Zespole Szkół nr 2 w Manasterzu ( aktualnie Zespole Szkól i Placówek) w roku szk. 2010/2011 rozpoczęła się realizacja szkolnego projektu poświęconego tematyce katyńskiej. Celem projektu było podniesienie poziomu wiedzy uczniów o historii Polski z lat 1939-1945 oraz utrwalenie pamięci o oficerach- Bohaterach Zbrodni. W rezultacie w obrębie szkoły powstało Miejsce Pamięci mjr Pawła Gduli. Ponadto utworzono w szkole stałą ekspozycję poświęconą pamięci naszego Rodaka oraz czasy obrazujące losy Polaków na Wschodzie w czasie II wojny światowej.
GDULA PAWEŁ MIECZYSŁAW
Urodził się 25 stycznia 1905 roku w Manasterzu k. Kańczugi, pow. Przeworski. Syn Józefa – kierownika szkół powszechnych w pow. przemyskim- i Marii z d. Kozłowskiej. Od 1920 r. uczył się w gimnazjum humanistycznym im. J. Słowackiego w Przemyślu, gdzie 25 maja 1925 r. złożył egzamin maturalny. Wstąpił do oficerskiej Szkoły Piechoty w Warszawie. Pod dowództwem płk. Gustawa Paszkiewicza, komendanta szkoły, uczestniczył w walkach podczas przewrotu majowego 1926 r. Oficerską Szkołę Piechoty ukończył w 1928 r. jako ppor. służby stałej piechoty: ze starszeństwem od 11 listopada 1928 r. Przez jedenaście lat odbywał służbę liniową w 5 psp w Przemyślu (22DP Górskiej).W1928r. otrzymał awans na porucznika ,a 1 stycznia 1936 r. na kapitana piechoty. Jego kompania trzy razy zdobyła mistrzostwo armii w strzelaniu. Uzyskał dla 5 psp nagrodę MS Wojsk. – „złotą sygnałówkę”-oraz przywilej występowania na czele stołecznej defilady przed Prezydentem RP : w dniu Święta Wojska (15 sierpnia). W1933 r. wywalczył zwycięstwo dla 5 psp w między pułkowych zawodach strzeleckich 22DP Górskiej. W marcu 1939 r., podczas niejawnej mobilizacji, należał do kadry oficerów rezerwowej 38DP tworzonej na Polesiu (Łuniniec). Został dowódcą 9 komp. III bat. 97 pp tejże dywizji.
W kampanii wrześniowej walczył na linii Dobromil -Mościska – Janów Lubelski, gdzie batalion 97 pp poniósł ciężkie straty w bojach z Niemcami 20 września, zetknąwszy się z wojskami sowieckimi – odpowiednio do rozkazu gen. K. Sosnowskiego – rozwiązał kompanię, Z grupą żołnierzy znalazł się w Przemyślu, skąd zamierzał przedostać się do Francji.
Został zadenuncjowany po przejściu na tereny okupowane przez Armię  Czerwoną.

Był więziony przez Sowietów najpierw we Lwowie, potem w Starobielsku: skąd do rodziców nadeszła kartka pocztowa, oznaczona datą 22 grudnia 1939 r. Na początku 1940 r. został przewieziony do Kozielska. Major Paweł Gdula został zamordowany strzałem w tył głowy w Charkowie w roku 1940 przez NKWD.
Pośmiertnie został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi , Medalem za Długoletnią Służbę Wojskową.
11 kwietnia 2011 roku w Manasterzu odbyła się uroczystość posadzenia Dębu Pamięci i odsłonięcia Tablicy Pamiątkowej dla uhonorowania pamięci majora Pawła Gduli.W uroczystości wzięli udział przedstawiciele władz samorządowych Gminy Jawornik Polski. Poseł na Sejm oraz rodzina śp. Pawła Gduli. Ponadto swoją obecnością zaszczycili mieszkańcy wsi, rodzice, nauczyciele oraz młodzież Szkoły Podstawowej i Gimazjum.
Uroczystość rozpoczęła się mszą św. w kościele parafialnym w Manasterzu z udziałem Warty honorowej Wojska Polskiego oraz Pocztów Sztandarowych Szkoły Podstawowej i Gimnazjum. Dalsza część uroczystości odbyła się na placu szkolnym Zespołu Szkół nr 2 w Manasterzu.
W obecności całej społeczności szkolnej, przedstawicieli mieszkańców wsi oraz zaproszonych gości Wójt Gminy Jawornik Polski dokonał posadzenia Dębu Pamięci. Tablice pamiątkową odsłonili: Poseł RP Pan oraz bratanica mjr Pawła Gduli Pani Barbara Hatalska. Uroczystość zakończył występ artystyczny uczniów Zespołu Szkół nr2 w Manasterzu.
Poniedziałek, 11 kwietnia był nie tylko dniem uroczystości lokalnej ale ważną lekcją historii i patriotyzmu, przede wszystkim dla uczniów Zespołu Szkół.
Uczniowie obecnie Zespołu Szkół i Placówek w Manasterzu pamiętają o tych, których korzenie wyrosły z ich miejscowości a ich losy splotły się z losami Ojczyzny. Doceniają dar jaki złożyli Ojczyźnie – własne życie.

Bibliografia:
Kronika Zespołu Szkół i Placówek w Manasterzu
„Małopolski Słownik Bibliograficzny Uczestników Działań Niepodległościowych 1939-1956”

 

POMNIK  I KRZYŻ Z OKAZJI 1050 ROCZNICY CHRZTU POLSKI

 

Pomnik wraz z Krzyżem został wzniesiony  w 2016 r. dzięki inicjatywie Obywatelskiego Stowarzyszenia Mieszkańców Gminy Jawornik Polski w Manasterzu na którego czele stała – Irena Łuczyk – dyrektor Zespołu Szkół i Placówek oraz przy wsparciu władz samorządowych oraz ofiarności parafian.
Pomysłodawcy i realizatorzy przedsięwzięcia w ten sposób pragnęli uczcić Jubileusz 1050- lecia Chrztu Polski. Ponadto dzieło to jest wyrazem głębokiej wiary i patriotyzmu mieszkańców Parafii Manasterz. Jest dowodem szacunku dla dziedzictwa narodowego Polaków a w szczególności dla tych, którzy na przestrzeni ponad tysiącletniej historii Państwa Polskiego walczyli na polach bitew, tworzyli wspaniałe dzieła „ku pokrzepieniu serc”, matek, nauczycieli i duchownych, którzy pielęgnowali polską tradycję i język. To dla nich poświęcone są słowa wyryte na pomniku: „Wieczna cześć i chwała twórcom niepodległej Ojczyzny”.
Uroczystość poświecenia Krzyża oraz odsłonięcia Pomnika połączona z gminnymi obchodami Jubileuszu 1050 – lecia Chrztu Polski nastąpiław dniu 12 czerwca 2016 roku w Manasterzu.
W uroczystości wzięli udział  przedstawiciele władz samorządowych Gminy Jawornik Polski, szkół, Ochotniczych Straży Pożarnych, stowarzyszeń działających na terenie gminy oraz mieszkańcy Manasterza, Zagórza i innych miejscowości.
Obchody rozpoczął barwny orszak uczniów Zespołu Szkół i Placówek w Manasterzu w strojach z epoki „Piastów”, ludowych rzeszowskich i liturgicznych, śpiewających „Rotę” i niosących transparenty z hasłem „Bóg Honor Ojczyzna”, biało – czerwone chorągiewki i kwiaty. Uczniowie wraz z nauczycielami, Pocztami Sztandarowymi szkółi Ochotniczych Straży Pożarnych wraz z zaproszonymi gośćmi i parafianami wzięli udział we mszy świętej w Kościele Parafialnym w Manasterzu.Po mszy św. odbyło się uroczyste poświecenie Krzyża i odsłonięcie Pomnika.
Pomnik stał się miejscem przy  którym podczas państwowych świąt , np. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości, pali się znicze i składa kwiaty.

Bibliografia:

Biuletyn Gminy Jawornik Polski, 2016

2 1

 

1 1 1 3

Możliwość komentowania została wyłączona.